Irbono: presentada de su CD interativu “Su sardu de ogni die”.

Àrthana, Elini, Tortolì, Baunei, Talana, Lotzorai, Triei, Gàiru, irbono, ivan marongiu, istitutu bellieni di sassari, michele , dolores lai


Dae ocannu is pitzinnos de s’Istitutu Cumprensivu de Irbono ant a pòdere imparare su sardu in iscola in manera simple e cun profetu, gràtzias a su CD didàticu “Su sardu de ogni die”, realizadu dae s’Istitutu Camillu Bellieni de Tàtari pro contu de s’Isportellu Subracomunale de Irbono chi s’annu coladu at dirighidu is isportellos linguìsticos de Àrthana, Elini, Tortolì, Baunei, Talana, Lotzorai, Triei, e Gàiru. Su traballu, finantziadu cun fundos de sa lege 482/99 in s’àmbitu de su progetu AERAS 2007, est istadu cuntzepidu pighende comente referèntzia sa realidade linguìstica de is dischentes, est a nàrrere su sardu chi issosintendent e allegant cada die. Pro cada bidda est istada fata un’intervista a una persona chi faghet unu trabalu tìpicu de su logu e chi impreat su sardu pro traballare. Is artisanos ant allegadu de su traballu issoro, de is trastos chi impreant e de comente s’atividade issoro est cambiada dae cando issos aiant incumentzadu a oe. Totu is registratziones sunt istadas postas pro iscritu e acumpangiadas dae unas dimandas de cumprensione de su testu e dae esertzìtzios de grammàtica chi ant a fàghere a manera chi is pitzinnos tèngiant unu cunfrontu deretu intre su sardu allegadu e cussu iscritu e, in su matessi tempus, imparint is règulas ortogràficas fundamentales de su sardu. Su CD, chi at a èssere presentadu in Irbono su 25 de onniasantu in ocasione de sa sagra “Pane e Ògiu”, at a èssere donadu de badas a totu is iscolas de is biddas chi s’annu coladu ant leadu parte a su progetu.


de Ivan Maròngiu

Paràulas de Gràssia, Nùgoro – Sos testos bortados in sardu

impaginazione paràulas de gràssiaurtima.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima2.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima3.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima4.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima5.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima6.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima7.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima8.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima9.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima10.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima11.jpg

impaginazione paràulas de gràssiaurtima12.jpg

Pro iscarrigare su libriteddu in pdf: paràulas de gràssia nùgoro.pdf

IS ÀNIMAS – S’istòria de sa Die de is mortos e giogos in sardu

 

IS ÀNIMAS - S'istòria de sa Die de is mortos e giogos in sardu, ULS Provìntzia de Nùgoro, ufìtziu limba sarda, istituto bellieni sassari, Sa Domu de is Ducus, Irbono, ilbono, ivan marongiu, IS ÀNIMAS - S'istòria de sa Die de is mortos e giogos in sardu,


Cando fiamus minoreddos, su primu de su mese de Onniasantu, a mangianu, andaìamus fatu de is domos de su bighinadu a pedire “is animeddas”, s’oferta pro is ànimas de su Prugadòriu.  A merie acumpangiaìamus a is babbos e a is mammas nostras a pònnere is frores in is tumbas de is parentes mortos in campusantu. Coliaìamus dae una elosa a s’àtera pompiende is fotografias de is mortos, sena allegare, a sa muda, che a issos etotu. Is caras issoro nos passaiant a dae in antis comente is fotos de un’album de famìlia e in su mentres chi compudaìamus cussos nùmenes istambos chi aìamus lèghidu petzi in carchi lìtera betza imbiada dae su Bèlgiu, abbarraìamus abbebbelados mirende is lumitzinos chi intinghiant totu su logu de rùbiu.

Cando torraìamus a domo andaìamus deretos bie is ortos, lassende∙nos a palas is boghes  de is mamma nostras chi nos naraiant de soniare pro s’ora de chena. Tando seberaìamus sa corcoriga prus bella, sa prus tunda, sa prus manna e dda cuncordaìamus pro fàghere “sa conca de mortu”. Nde ddi bogaìamus totu su sèmene dae intro, posca faghìamus duos istampos pro is ogros, unu iscòrriu pro sa buca, unconeddos de canna pro is dentes  e sa corcoriga fiat belle pronta! In s’iscurigadòrgiu ponìamus una istiàrica in intro de sa “sa conca de mortu” e dda lassaìamus in carchi ungrone iscuridu. Nois nos atacaìamus a palas de una muredda e comente passaiat gente incumentzaìamus a fàghere tasis de ogna ghetu pro ddos fàghere tìmere. Abbarraìamus a pompiare sa lughe de s’istiàrica finas a cando s’istaudaiat. Cussa frachighedda formaiat in is muros de is domos umbras e figuras minetzosas. A sa fine fìamus nois etotu a tìmere e torraìamus a domo assustrados!

Cussa de is corcorigas fiat una cosa chi nos aiant inditadu is pitzocos prus mannos de su bighinadu e chi issos aiant connòschidu dae is frades o dae is amigos prus mannitos. Oe sunt pagos is pitzinnos chi dd’ischent, ma s’usàntzia de cuncordare is corcorigas, in paris a is brullas in sa die de is mortos e a is ofertas sunt traditziones chi in Sardigna si sunt semper costumadas a fàghere giai dae in antis de connòschere is modas americanas o de sa televisione. Difatis, nemos de nois ischiat ite fiat Halloween.

Ma tando e proite ddue sunt totus custos simbìgios tra sa festa de is ànimas e sa die de Halloween? De custu e finas de àteru, si nd’at a allegare tra pagas dies a Irbono durante s’adòbiu intituladu “IS ÀNIMAS; S’ISTÒRIA DE SA DIE DE IS MORTOS E GIOGOS IN SARDU”. Sa manifestatzione est aparitzada dae su Sòciu Culturale  S’imbentu, dae S’Ufìtziu Limba Sarda de Nùgoro (Isportellu linguìsticu de Irbono) e dae s’Istitutu Bellieni de Tàtari. Su programma previdit una parte in ue s’at a chistionare de s’orìgine de sa festa dedicada a sa cummemoratzione de is mortos e dae un’àtera cun giogos in sardu e regalos dedicada a is pitzinnos. S’adòbiu est pro gioja 1 de Onniasantu a is 17.00 in sa domo-museu “Sa Domu de is Ducus” de Irbono. Acodides in medas!

PROGRAMMA

oras 17.00- Saludos de is organizadores

oras 17.15- Relata subra s’orìgine de sa festa de mortos

oras 17.45- Giogos in sardu aparitzados dae is operadores de s’ULS Provìntzia de Nùgoro

oras 18.45- Regaleddos pro is pitzinnos


de Ivan Maròngiu